Burgerinitiatief van bezorgde inwoners van Huizen over de opvang van vluchtelingen.
Woningen en ruimte

Maak ook voor woningzoekenden uit Huizen de keuzes duidelijk

De opvangplannen vragen ruimte in Huizen. Wij willen dat de gemeente laat zien hoe zij de belangen van woningzoekenden en buurten daartegen afweegt.

Het college wil ook de Vista-locatie onderzoeken voor tijdelijke woningen voor lokale woningzoekenden. Hoeveel woningen en wanneer, staat nog niet in het raadsvoorstel.

Raadsvoorstel van 28 september 2026, pagina 1 en 3. Lees het voorstel.

Gemiddeld 671 reacties per woningadvertentie in Huizen

In 2024 werden via WoningNet 287 woningen in Huizen aangeboden. Een woningadvertentie kreeg dat jaar gemiddeld 671 reacties.

Bron: Jaarrapportage woonruimteverdeling 2024, pagina 6 en 7, rij Huizen. De definities staan op pagina 24.

Dezelfde rapportage telt 2.808 woningzoekenden uit Huizen die in 2024 op woningaanbod reageerden. Zij konden in de hele regio zoeken. Eind 2024 stonden 6.844 woningzoekenden uit Huizen ingeschreven.

Het aantal van 2.808 is geen telling van alle mensen die een woning in Huizen zoeken.

Bron: Jaarrapportage woonruimteverdeling 2024, pagina 1 en 2, tabel met herkomstgemeente. De tabel toont niet in welke gemeente zij zochten.

Voor opvang zelfs pontons. Waar is het woonplan voor Huizers?

De gemeente laat zien hoe vindingrijk je kunt zijn als woonruimte schaars is. Diezelfde inzet eisen wij voor Huizense woningzoekenden.

Woonunits met terras en binnentuin

De gemeente laat op het Ellertsveld zien wat er met tijdelijke woonunits kan. Mooie plaatjes. College, hoeveel betaalbare tijdelijke woningen levert u op voor Huizense starters en wanneer?

Een hotel krijgt een tweede leven

De gemeente toont het voormalige Hotel Newport als voorbeeld van een gebouw dat is verbouwd tot opvang. Welke panden wilt u ombouwen tot betaalbare huurwoningen voor Huizers? Noem de adressen.

Voor een opvangvoorbeeld kijkt de gemeente zelfs over de kade

De gemeentelijke website noemt wonen op pontons als mogelijk antwoord op ruimtegebrek. Het is een voorbeeld van een woonvorm. Waar zoekt het college met diezelfde inzet naar woonruimte voor Huizers?

Bekijk de voorbeelden van de gemeente zelf.

Noem per woningbouwlocatie het aantal betaalbare woningen, voor wie ze zijn en wanneer de eerste sleutel wordt uitgereikt.

Bouwplannen geven nog geen individuele woninggarantie

Er zijn regionale woningbouwdoelen en lokale projecten. Die garanderen een woningzoekende nog geen woning op een vaste datum. Hieronder vier projecten.

Oostermeent

In 2019 zette de raad deze locatie op een lijst van 26 mogelijke bouwplekken. Er is nog geen bouwplan vastgesteld. Bij elke vervolgstap staat "nader te bepalen".

Kalmoes

Staat sinds 2019 op diezelfde lijst van 26 locaties. In september 2025 stelde de raad het ruimtelijk kader vast. Een bouwstart is niet bekend.

Wolfskamer

Het participatietraject begon in april 2023. De aanbesteding wordt naar verwachting in het vierde kwartaal van 2026 afgerond. De gemeente noemt 180 tot 200 woningen en schat de bouwstart op 2028.

Holleblok

Het haalbaarheidsonderzoek begon in september 2025. De actuele projectpagina noemt begin 2027 voor het raadsbesluit over het vervolg. Een bouwstart is niet bekend.

Bron: de projectpagina's van de gemeente zelf, Oostermeent, Kalmoes, Wolfskamer en Holleblok. Bij Oostermeent en Kalmoes noemt de gemeente dit zelf een "conceptplanning" en vermeldt dat de data kunnen wijzigen. Volgens de gemeentelijke projectpagina’s is bij deze vier projecten de woningbouw nog niet begonnen.

Wij vragen de raad om een concrete woningbouwplanning

Maak de bestaande doelen en projecten zichtbaar in één overzicht. Laat zien hoeveel woningen voor welke woningzoekenden worden gepland en wanneer. Benoem ook de onzekerheden.

Leg daarnaast uit hoe de opvangplannen worden afgewogen tegen woningen, groen en voorzieningen. Zo kunnen inwoners de keuzes beoordelen.

Breng uw zorgen onder de aandacht

Lees hoe opvang, huisvesting en toewijzing verschillen

Hieronder staan de regels, cijfers en afspraken bij die verschillende onderwerpen. Onbekende woorden vindt u in de woordenlijst.

Bekijk de verdiepende uitleg en bronnen

De opvangplekken moeten ergens in Huizen komen

Het college schrijft dat zelf aan de minister. Sinds 1 april 2026 heeft de gemeente geen opvanglocatie voor asielzoekers meer, dus er moet iets nieuws komen.

Asielopvang biedt mensen die op een beslissing wachten een opvangplek. De gemeentelijke huisvestingstaak gaat over mensen die een verblijfsvergunning hebben gekregen. Maar zo'n plek vraagt wel een locatie. Die moet uit dezelfde schaarse ruimte komen.

In de online raadpleging stonden drie woonvormen voor vluchtelingenopvang

In haar eigen woorden, uit de online vragenlijst.

Woonunits bouwen

"Een eerste woonvorm is tijdelijke woningbouw (bijvoorbeeld woonunits of andere bouw)."
Scherm 11 van de vragenlijst: tijdelijke woningbouw, met de tekst dat dit een voorbeeld in Huizen is van een tijdelijke woonvoorziening op Ellertsveld
Scherm 11 van de vragenlijst: tijdelijke woningbouw.

Een gebouw verbouwen

"Een tweede woonvorm is de transformatie van een bestaand gebouw."

Voorbeeld van de gemeente: het voormalige Hotel Newport.

Scherm 12 van de vragenlijst: transformatie van een bestaand gebouw, met de tekst dat dit een voorbeeld in Huizen is, het voormalige Hotel Newport
Scherm 12 van de vragenlijst: transformatie van een bestaand gebouw.

Wonen op het water

"Een derde woonvorm is wonen op het water. Meerdere gemeenten en het COA onderzoeken de mogelijkheden voor opvang op water. Dit zou een oplossing kunnen bieden voor het gebrek aan bouwruimte op het land."
Scherm 13 van de vragenlijst: wonen op het water, met een foto van drijvende woningen met een bovenverdieping en terrassen
Scherm 13 van de vragenlijst: wonen op het water.

De gemeente noemt hier zelf een oplossing voor ruimtegebrek

Bij wonen op het water schrijft zij: "Dit zou een oplossing kunnen bieden voor het gebrek aan bouwruimte op het land." Zij spreekt daar zelf van "het gebrek". En zij legt een richting voor om er iets aan te doen.

Op 28 september stelde het college voor om ook voor woningzoekenden een locatie te onderzoeken: de Vista-locatie, voor versnelde tijdelijke woningbouw. Hoeveel woningen en wanneer, staat niet in het raadsvoorstel.

Bron: de online raadpleging van de gemeente Huizen, schermen 10 tot en met 13. Lees ook over de grenzen aan de inspraak.

Huizen heeft dit eerder wel geregeld, met schepen

In de Werkhaven lagen opvangschepen met 200 plekken. Het college schreef in april 2026 aan de minister dat Huizen daarmee op 1 februari 2026 aan de wettelijke taak voldeed.

"Deze capaciteit van 200 plekken is gerealiseerd door de inzet van opvangschepen die destijds aangemeerd lagen in de Werkhaven te Huizen. Hiermee heeft de gemeente Huizen op die datum volledig voldaan aan de gestelde opgave conform het verdeelbesluit."

Op 1 april 2026 zijn die schepen vertrokken. In dezelfde brief staat dat Huizen sindsdien "geen actieve opvanglocaties meer heeft voor asielzoekers".

De rijksbrief van 9 april 2026 schaalde Huizen in op trede 2 van de interventieladder. Dat is de trap van maatregelen die het Rijk gebruikt bij gemeenten die achterlopen op de opvangtaak. Ook bij woningbouw bestaan toezicht en mogelijkheden om in te grijpen.

Voor de nieuwe opgave noemde het college op 28 september vijf locaties kansrijk. De raad behandelt het voorstel op 10 december.

Het college gaat nu uit van circa 216 plekken. Dat aantal is nog indicatief. In zijn brief van april 2026 noemde het nog 219.

Bron: brief van het college aan de minister van Asiel en Migratie, 28 april 2026, nummer Z.454168. Antwoord op de rijksbrief over interbestuurlijk toezicht van 9 april 2026. Daarin staat de tabel: wettelijke taak 200, realisatie op 1 februari 2026 ook 200.

De 216 plekken staan in de indicatieve verdeling van Staatscourant 2026, 9053, tabel 2.

De verplichting zelf staat in de Spreidingswet, artikel 5 tot en met 7. Zie Feiten en bronnen.

Huizen moet ook mensen huisvesten die hier al mogen blijven

Een deel krijgt een sociale huurwoning. Dat zijn dezelfde woningen waar Huizers op wachten. Ook gedeelde woonruimte, tijdelijke huisvesting of zelf gevonden woonruimte zijn mogelijk. Iemand die na een asielaanvraag een verblijfsvergunning heeft gekregen, heet een statushouder.

Voor opvangplekken en huisvesting gelden verschillende wettelijke taken. Hoeveel statushouders Huizen moet huisvesten hangt af van het inwonertal. Niet van het aantal opvangplekken hier. Maar bij beide staat wel een aantal en een termijn.

De regels verschillen bij urgentie en bij de gemeentelijke huisvestingstaak. Het gaat hieronder om statushouders die onder die taak vallen.

Bron: Rijksoverheid, huisvesting van vergunninghouders.

Onder de taakstelling krijgt een statushouder automatisch urgentie

Een statushouder onder de gemeentelijke taakstelling krijgt automatisch urgentie. Gemeente en corporatie bemiddelen rechtstreeks. Een Huizer die medische urgentie nodig heeft, moet die aanvragen. Dan adviseert de urgentiecommissie.

Deze vergelijking gaat over voorrang bij sociale huur. Ook voor statushouders blijven de algemene toelatingsvoorwaarden gelden. De uitzondering betreft de urgentieprocedure en directe bemiddeling.

De urgentieprocedures naast elkaar, niet de volledige route naar een woning.
Een statushouder onder de taakstellingEen Huizer die medische urgentie aanvraagt
Krijgt automatisch urgentieMoet schriftelijk of digitaal urgentie aanvragen
Hoeft voor die urgentie geen individuele noodsituatie aan te tonenMoet de medische situatie aantonen met bewijsstukken
Krijgt geen advies van de urgentiecommissieKrijgt een advies van de urgentiecommissie
Ontleent de urgentie aan de taakstellingKrijgt binnen acht weken na een complete aanvraag en betaling een besluit
Wordt lokaal direct bemiddeld door gemeente en corporatieZoekt zelf met een urgentie die in beginsel drie maanden geldig is
Kan buiten de gewone rangorde worden bemiddeldValt bij passende geadverteerde woningen in beginsel onder de rangorde voor urgenten

Dit staat in de toelichting bij de verordening van de gemeente zelf.

"Woningzoekenden uit de taakstelling krijgen automatisch urgentie en worden (...) lokaal en in afstemming tussen de gemeente en de woningcorporatie(s) direct bemiddeld naar een woning."
"De randvoorwaarden uit artikel 4.2 zijn niet van toepassing op deze categorieën, daarom is advisering door de regionale urgentiecommissie niet aan de orde."

Bron: de artikelsgewijze toelichting bij de Huisvestingsverordening Gooi en Vechtstreek 2024, verbonden met de verordening via artikel 7.5, toelichting bij de artikelen 4.1.3 en 4.3, leden 5 en 6. De gemeenteraad van Huizen stelde deze verordening vast op 9 november 2023. Zie Feiten en bronnen voor alle artikelnummers.

In 2022 werden in Huizen 287 sociale huurwoningen toegewezen. Daarvan gingen er 17 naar statushouders. In de hele regio ging het om 109 van de 1.634 woningen.

Van die 287 woningen gingen er 207 via het aanbodmodel, 50 via loting en 30 via directe bemiddeling.

Het is dus dezelfde stapel woningen, maar een andere route. Een woning die direct wordt bemiddeld, komt niet in de advertenties waar anderen op reageren.

Bron: Jaarrapportage woonruimteverdeling Regio Gooi en Vechtstreek 2022, tabel 3a en 3h. Het gaat om woningen, niet om personen.

Statushouders zijn niet de enige uitzondering

Een andere uitzondering geldt voor huurders van een sociale huurwoning van een woningcorporatie in de regio. Zij moeten dan door een concreet sloop- of renovatieplan verhuizen. Zij kunnen urgentie krijgen zonder advies van de urgentiecommissie.

Het verschil zit dus niet bij één groep. Het zit erin dat de ene urgentie een aanvraag vergt en de andere niet.

De rangorde helpt hier niet, want die komt te laat

Bij passende geadverteerde woningen staan urgenten in beginsel vooraan, met de uitzonderingen uit hoofdstuk 5. Maar een statushouder onder de taakstelling kan buiten die rangorde direct worden bemiddeld. Zo wordt een deel van de woningen toegewezen zonder gewone advertentie.

Wie wel op de lijst staat, concurreert dus om wat daarna nog vrijkomt.

De huisvestingstaak heeft aantallen, termijnen en toezicht

Het Rijk bepaalt elk halfjaar hoeveel statushouders een gemeente moet huisvesten. Dat heet de taakstelling. Daar hoort een aantal en een termijn bij. Bij taakverwaarlozing kan de provincie ingrijpen.

Er staat een aantal

Voor de eerste helft van 2026 was de nieuwe taakstelling 34 personen, plus 20 achterstand. De totale opgave was dus 54. In dat halfjaar zijn 17 personen gehuisvest. Er bleven 37 over.

Er staat een termijn

De taakstelling loopt per halfjaar. De Huisvestingswet noemt het aantal statushouders in wier huisvesting "per gemeente per kalenderhalfjaar dient te worden voorzien".

De provincie kan ingrijpen

Huisvest de gemeente niet op tijd genoeg statushouders, dan kan de provincie het overnemen op kosten van de gemeente. Dat heet indeplaatsstelling.

Bron: artikel 1 en artikel 28 van de Huisvestingswet 2014. De sanctie staat in artikel 124 van de Gemeentewet: gedeputeerde staten kunnen erin voorzien "ten laste van de gemeente". De aantallen komen uit het overzicht huisvesting vergunninghouders van het ministerie, peildata 1 februari en 1 september 2026. Zie de overzichten.

Ook bij woningbouw kan de overheid ingrijpen

Sinds 1 juli 2026 kunnen provincie en minister instructies geven over een evenwichtige samenstelling van de woningvoorraad. Een instructie kan een uitvoeringstermijn bevatten. Bij niet uitvoeren is indeplaatsstelling mogelijk.

Het verschil is dus niet dat woningbouw zonder toezicht of gevolgen blijft. De wettelijke taakstelling voor statushouders kent daarnaast een landelijk vastgesteld aantal per gemeente en per halfjaar.

Bron: Omgevingswet, artikelen 2.23, 2.25, 2.33 en 2.34. De bevoegdheden voor volkshuisvesting zijn uitgebreid door de Wet versterking regie volkshuisvesting. Indeplaatsstelling staat in artikel 124 van de Gemeentewet.

Die sanctie is geen theorie: Delfzijl verloor bij de rechter

De gemeente Delfzijl kreeg zo'n ingreep opgelegd en stapte naar de rechter. De Raad van State gaf de provincie gelijk. De gemeente vond dat zij met een eigen rekenwijze aan de taakstelling voldeed, maar dat hield geen stand.

Bron: Raad van State, 8 augustus 2018, ECLI:NL:RVS:2018:2647, zaaknummer 201704490/1/A3. De zaak ging over de resttaakstelling 2016-1 voor de huisvesting van vergunninghouders.

De afspraak over groei van sociale huur mist een totaaldoel

Het college tekende afspraken met de woningcorporatie en de huurdersvereniging. Onder het punt "Groei sociale huurvoorraad" staat dat partijen afspreken "dat er sprake zal zijn van een netto groei aan het eind van de prestatieperiode".

Er staat wel een verhouding bij: op elke verkochte sociale huurwoning komen er twee terug. Deze passage noemt geen totaal voor de groei van de sociale huurvoorraad. Dat betekent niet dat de afspraken geen projectaantallen bevatten.

In het regionale Woonakkoord staan wel getallen: 11.500 woningen tot 2040. Maar dat is een totaal voor de hele regio. Het eigen aandeel van Huizen staat er niet bij.

Bronnen: Prestatieafspraken Huizen 2024 tot en met 2027, ondertekend 9 april 2024, agendapunt 1 "Groei sociale huurvoorraad". En het Woonakkoord Regio Gooi en Vechtstreek, 11 mei 2021, pagina 41.

De gemeente zegt zelf dat de eigen behoefte voorgaat

In de omgevingsvisie die de raad in 2024 vaststelde staat: "Huizen wil, wanneer dat mogelijk is, graag een bijdrage leveren aan de regionale behoefte en antwoord geven op de oproep van het Rijk. Maar we vinden het allereerst belangrijk om te kunnen voldoen aan de eigen behoefte."

"Wanneer dat mogelijk is" slaat hier op de bijdrage aan de regionale behoefte. De volgende zin geeft juist prioriteit aan de eigen behoefte. Deze passage noemt daarvoor geen aantal woningen.

Bron: Omgevingsvisie gemeente Huizen, vastgesteld door de raad op 26 september 2024, hoofdstuk 3.

De achterstand liep in 2026 weer op

De eerste helft van 2025 begon met 27 achterstand en een nieuwe taak van 41. Na een correctie van min 7 was de totale opgave 61. Huizen huisvestte 16 personen en hield 45 achterstand.

In de tweede helft van 2025 draaide dat om. De taakstelling was 30 en Huizen huisvestte er 55. De achterstand daalde daardoor naar 20.

In de eerste helft van 2026 huisvestte Huizen 17 personen. De achterstand werd 37. Daar kwam voor de tweede helft een nieuwe taak van 37 bij. Na 13 huisvestingen resteerden op 1 september 61 personen voor dat lopende halfjaar.

Bron: ministerie van Asiel en Migratie, "Overzicht huisvesting vergunninghouders", peildata 1 juli 2025, 1 februari 2026 en 1 september 2026, op open.overheid.nl. De resterende 61 zijn niet allemaal achterstallig, de tweede helft van 2026 loopt nog. Zie Feiten en bronnen.